Ailenin ve çocuğun   büyük bir heyecan ve umutla beklediği  okul hayatının belli bir süre sonra büyük bir kabusa dönüşeceği çoğu zaman tahmin bile edilmez. Yaşadığı öğrenme güçlüğünden dolayı coşkuyla kalkılan sabahlar yerini yataktan çıkmak  isteme ve uzun süren kavgalara bırakır. Susturmakta çoğu zaman zorlandığımız okul anılarının yerini derin bir suskunluk bazen de öfke almışken bir yerde bir sorunun olduğunu anne babaların fark etmeleri bazen çabuk bazen de çok geç olabiliyor. Özgül Öğrenme Güçlüğü tanısı almış çocukların her ne kadar okul hayatında  yaşadığı akademik başarısızlıkla kendini göstermeye başladığı düşünülse de yapılan araştırmalarda ve anne babalar ile yapılan görüşmelerde çocuğun okul öncesinde bir  çok belirti ve güçlük yaşadığı görülmektedir. Disleksi doğuştan gelen yapısal bir durum olduğundan erken yaşlardan itibaren belirtilerini bir çok alan da kendini göstermekle beraber bir çocukta görülen disleksi belirtileri başka bir disleksi çocukta aynı şekilde ve aynı şiddette görülmeye bilir.

Anne babalara “Hem Bir Sorun Var Hem De Yok Gibi” cümlesini kurduran Okul Öncesi Belirtileri aşağıda sıralanmıştır:

  • Konuşmada gecikme (ilk doğum gününde “anne,baba,mama” anlamlı sözcük söyleyememesi)
  • Kelimeleri yanlış söyleme, kelimeleri bulmakta güçlük(“Şampuan” demek yerine “köpürttüğümüz” şey, köpek yerine hav hav.. demesi)
  • Yavaş konuşma ve duraksayarak konuşma, bebeksi konuşmayı sürdürme
  • Arkadaş, akraba, nesne isimlerini unutma eylem sözcüklerini karıştırma(“güle güle” yerine “hoş geldin” , dün dedeme gittim yerine dün dedeme geldim demesi, amcasının ismini sorması )
  • Karmaşık yönergeleri aklında tutamama, sırasını karıştırma
  • Şiir, şarkı, tekerleme vb. öğrenmekte güçlük
  • Renkleri, sayıları, şekilleri öğrenmekte güçlük
  • Nesneleri küçükten büyüğe, kısadan uzuna sıralayamama ya da gruplandıramama
  • Zaman kavramını (sabah-akşam, dün-bugün, “yarın pikniğe gitmiştik”)
  • Yön ve mekansal kavramları öğrenmekte güçlük (iç-dış, ön-arka, sağ-sol)
  • Ayakkabı ve kazakları ters giyme, şekilleri güçlükle çizme yada ters çizme
  • Çabuk sıkılma, hareketlilik, etkinlik tamamlayamama, dikkatini toparlayamama
  • Günlük rutinlerini yerine getirememe( dişlerini fırçalamama, yemekten önce elleri yıkamama, servise yetişememe..)
  • Uzun süre parmak ucunda yürüme, düğme ilikleyememe,yardımsız giyinememe
  • Kalemi , çatalı, kaşığı, makası düzgün kullanamama, düz çizgi çizememe
  • Ayakkabı bağcığını bağlayamama, lego, yapboz gibi oyununu yapmak istememe
  • Sakarlık, sık düşme, tek ayak üzerinde duramama, sek sek ve zıplamada güçlük
  • Bisiklet binememe, topu sürmekte,atmakta güçlük, taşırmadan boyama yapama
  • 5 yaşından sonra her iki elini kullanmaya devam etme
  • El, göz ve ayakta çarpraz baskınlık (yazıda sol elini kullanırken topa sağ ayakla vurması)
  • Jest, mimik ve yüz ifadelerini anlamama, grup oyunlarında dışlanma
  • Kendini başarısız ve yetersiz hissetme, yaşıtlarına göre hassas/kaygılı/ çocuksu olma

Aslında çok zeki görülmesine rağmen bazı basit şeyleri öğrenememesi, konuşmasının yaşıtları gibi olamaması, kavramları öğrenememesi, bellekte  ,motor koordinasyonda gibi bir çok alanda yaşadığı güçlüğün okul öncesinde fark edilip tanılanması çok önemlidir. Çünkü küçük yaşta uygulanmaya başlayan tıbbi destek ve birebir özel eğitim daha etkili olmakta, algı ve beceriler daha iyi desteklenebilmektedir. Çocuklarımızın ileride akademik(başarısızlık), sosyal(içe kapanıklık),ve duygusal(özgüven eksikliği, yüksek kaygı ,kendini yetersiz hissetme) gelişiminin olumsuz etkilenmesinin önüne geçilebilmektedir.

 PSİKOLOG ŞEYDA ÇALLI                                                                                     hhtps://www.instagram.com/albatrosbalikesir/